Samouczek: Wyzwalanie urządzeń z poziomu cue
Dowiedz się, jak wyzwalać cue ręcznie, automatycznie, czasowo oraz przez MIDI, OSC, HTTP i stan urządzenia, aby synchronizować systemy sceniczne.
Ten samouczek pokazuje, jak wykorzystać Arthoff do sterowania różnymi rodzajami urządzeń scenicznych (oświetlenie, dźwięk, kamery, maszyny efekte) poprzez wyzwalacze zawarte w cue. Przedstawimy różne typy wyzwalaczy (automatyczne, ręczne, czasowe, sygnały zewnętrzne) oraz praktyczne przykłady ich zastosowania w produkcji teatralnej, koncertowej i wydarzeniach korporacyjnych.
Co to jest wyzwalacz w Arthoff?
Wyzwalacz określa moment, w którym dane cue zostanie aktywowane (uruchomione). Domyślnie każde cue jest wyzwalane ręcznie poprzez naciśnięcie spacji lub kliknięcie przycisku „▶️ Dalej” w trybie presentera. Arthoff oferuje jednak kilka innych sposobów uruchamiania cue, co pozwala na pełną automatyzację części wydarzenia lub synchronizację z zewnętrznymi sygnałami.
Typy wyzwalaczy dostępne w Arthoff
| Typ wyzwalacza | Opis | Przykład użycia |
|---|---|---|
| Ręczny (Manual) | Domyślny – cue czeka na akcję użytkownika (spacja, klik, jump). | Aktor czeka na sygnał reżysera, operator oświetlenia wybiera moment zmiany światła. |
| Automatycznie po poprzednim cue (Auto after previous) | Cue uruchamia się automatycznie po zakończeniu poprzedniego cue w kolejce. | Światło włącza się bezpośrednio po wypowiedzi aktora, bez potrzeby naciśnięcia spacji. |
| Po upływie czasu (Time delay) | Cue uruchamia się po określonym czasie od poprzedniego cue (lub od rozpoczęcia wydarzenia, jeśli jest pierwszym). | Opóźnione uruchomienie efektu dymu 2 sekundy po wystrzeliwaniu konfetti. |
| Po sygnale MIDI | Cue czeka na przyjście określonego komunikatu MIDI (np. Note On, CC change) z podłączonego kontrolera. | Perkusista uderza w pad → wysyła Note On → Arthoff uruchamia cue światła stroboskopa. |
| Po sygnale OSC | Cue czeka na przyjście pakietu OSC o określonym adresie i wartości. | Kamera PTZ otrzymuje komendę OSC /cam/1/position i zmienia ustawienie pan/tilt. |
| Po sygnale HTTP/Webhook | Cue wykonuje żądanie HTTP GET/POST do określonego endpointu (np. aby włączyć urządzenie przez API). | Arthoff wywołuje POST /api/relay/1 na sterowniku przekaźników, aby włączyć maszynę dymu. |
| Po zakończeniu innego cue (cue-based) | Cue uruchamia się po zakończeniu wskazanego cue (niekoniecznie poprzedniego w kolejce). | Cue typu „Napisz napis na ekranie” uruchamia się po zakończeniu cue oświetleniowego, aby zapewnić odpowiednie tło. |
| Po zmianie stanu urządzenia (device state) | Cue uruchamia się gdy podłączone urządzenie zgłosi określony stan (np. przekroczenie poziomu dźwięku, ruch czujnika). | Mikser wykrywa przekroczenie progu głośności → Arthoff uruchamia cue światła reaktywnego. |
Uwaga
Nie wszystkie typy wyzwalaczy są dostępne dla każdego typu cue – niektóre (np. MIDI, OSC) wymagają odpowiedniego urządzenia lub wtyczki. W interfejsie edytora cue niedostępne opcje będą wyblakowane.
Gdzie ustawić wyzwalacz?
W edytorze cue (po wybraniu cue lub podczas tworzenia nowego) znajdź zakładkę „Wyzwalacz” (ikona zegara z strzałką lub ikona pioruna). Po jej rozwinięciu zobaczysz listę dostępnych typów oraz pola do konfiguracji w zależności od wybranego typu.
Przykłady praktyczne
Przykład 1: Automatyczne przejście oświetleniowe po wypowiedzi aktora (Teatr)
Scena: Aktor kończy monolog, a natychmiast po jego ostatnim słowie światła mają zmienić kolor na czerwony (symbolizując gniew).
Kroki:
Otwórz skrypt i znajdź cue dialogue zawierające ostatnie zdanie aktora.
W edytorze tego cue dialogue otwórz zakładkę „Wyzwalacz”.
Zmień typ z „Ręczny” na „Automatycznie po poprzednim cue”.
- (Alternatywnie, jeśli chcesz małe opóźnienie, wybierz „Po upływie czasu” i ustaw np. 0.5s.)
Zapisz cue dialogue.
Teraz utwórz następne cue typu Lighting z wartościami dla czerwonego wash.
Ustaw jego wyzwalacz na „Ręczny” (domyślnie) lub pozostaw jako „Automatycznie po poprzednim cue”, jeśli chcesz, aby światło zmieniło się automatycznie po cue dialogue (wtedy nie potrzebujesz osobnego cue dialogue jako wyzwalacza – światło będzie następne w kolejce).
Efekt: Gdy aktor wypowie ostatnią linię i naciśniesz spację (lub jeśli cue dialogue ma automatyczne przejście do następnego), Arthoff automatycznie aktywuje cue oświetleniowe – światła zmienią kolor bez konieczności osobnego nacisnięcia spacji przez operatora.
Przykład 2: Efekt dźwiękowy zsynchronizowany z uderzeniem perkusji (Koncert)
Scena: Perkusista gra sample elektroniczny na padzie MIDI; chcemy, aby przy każdym uderzeniu padu błysnęło światło stroboskopa.
Kroki:
Upewnij się, że masz podłączony kontroler MIDI (np. pad perkusyjny) do komputera running Arthoff (lub przez interfejs MIDI‑OSC, jeśli Arthoff nasłuchuje na porcie MIDI).
W projekcie przejdź do zakładki „Urządzenia” i dodaj urządzenie typu Wejście MIDI (lub ogólne Inne z protokołem MIDI). Zapisz adres i kanał, na którym kontroler wysyła sygnały.
Utwórz cue typu Lighting dla światła stroboskopa:
- Urządzenie: konsola oświetleniowa.
- Kanały DMX: ustaw wartość kanału odpowiedzialnego za stroboskop (np. kanał 20: 255 dla pełnej intensywności, 0 dla wyłączonego).
- Czas fade: 0 (natychmiastowe przełączenie).
- Tryb: „Snapshot”.
Otwórz zakładkę „Wyzwalacz” tego cue oświetleniowego.
Wybierz typ „Po sygnale MIDI”.
Skonfiguruj:
- Typ komunikatu:
Note On(lubControl Changejeśli używasz potencjometru). - Numer noty/CC: podaj numer padu, który perkusista będzie uderzał (np. Note 36 – C2).
- Kanał MIDI: wybierz kanał, na którym kontroler nadaje (np. 10).
- Wartość progowa (opcjonalnie): jeśli CC, określ minimalną wartość, która ma spowodować wyzwolenie (np. 64–127).
Zapisz cue.
Efekt: Teraz, gdy perkusista uderzy w pad o określonej noty, Arthoff otrzyma sygnał MIDI Note On i natychmiast uruchomi cue oświetleniowe – światło stroboskopowe błysnie. Nie jest potrzebna interwencja operatora oświetlenia – efekt jest w pełni zsynchronizowany z grą perkusisty.
Przykład 3: Zmiana kamery PTZ na podstawie sygnału OSC z konsoli oświetleniowej (Wydarzenie korporacyjne)
Scena: Podczas prezentacji chcemy, aby kamera automatycznie przełączała się na zbliżenie na prelegenta, gdy oświetlenie przejdzie na tryb „mówca”.
Kroki:
Upewnij się, że kamera PTZ jest podłączona i obsługuje sterowanie przez OSC (np. poprzez konwerter lub wbudowaną obsługę).
W Arthoff dodaj urządzenie typu Kamera z protokołem OSC (lub Inne → OSC) i podaj adres IP kamery oraz port nasłuchiwania (np. 8001).
Utwórz cue typu Camera dla zbliżenia na prelegenta:
- Urządzenie: kamera PTZ.
- Parametry: Pan = 45° (środek lekko w lewo), Tilt = -10° (lekko w dół), Zoom = 3x (zbliżenie).
- Przejście: „Fade”.
- Czas przejścia: 1s (płynna zmiana).
Otwórz zakładkę „Wyzwalacz” tego cue kamery.
Wybierz typ „Po sygnale OSC”.
Skonfiguruj:
- Adres OSC: wprowadź adres, który będzie wysyłany przez konsolę oświetleniową przy zmianie na tryb mówca, np.
/lighting/speaker_mode. - Wartość:
1(lub dowolna – możemy zostawić dowolną, jeśli liczy się samo przyjście pakietu). - Typ danych:
intlubfloat. - Port: zostaw zgodny z urządzeniem kamerowym.
Zapisz cue.
Teraz musimy skonstruować sposób, aby konsola oświetleniowa wysyłała ten sygnał OSC przy zmianie oświetlenia.
Konfiguracja konsoli oświetleniowej (strona urządzenia):
- W konsoli oświetleniowej (np. ETC EOS, MA Lighting) utwórz macro lub cue, które przy przejściu na oświetlenie mówca wysyła pakiet OSC na adres IP komputera running Arthoff na port nasłuchiwania (np. 192.168.1.50:9000) z adresem
/lighting/speaker_modei wartością 1. - Jeśli konsola nie obsługuje OSC bezpośrednio, możesz użyć pośredniego komputera z małym skryptem (Node.js, Python) nasłuchującego na Art‑Net lub MIDI i tłumaczącego na OSC.
Efekt: Gdy operator oświetlenia zmieni tryb na „mówca”, konsola wyśle sygnał OSC, Arthoff go otrzyma, uruchomi cue kamery i kamera płynnie przełączy się na zbliżenie na prelegenta – bez potrzeby interwencji operatora kamery.
Przykład 4: Opóźnione uruchomienie efektu dymu po wybuchu konfetti (Koncert lub wydarzenie typu gala)
Scena: Chcemy, aby po wystrzeliwaniu konfetti (efekt mechaniczny) maszynę dymu włączyć automatycznie po 1,5 sekundy, aby dym unosił się wśród opadającego konfetti.
Kroki:
Utwórz cue typu Custom (lub Machiny efekte) dla wystrzeliwania konfetti:
- Urządzenie: maszyna konfetti przez OSC lub przekaźnik.
- Protokół: OSC (lub HTTP).
- Adres:
/fx/confetti. - Wartość:
1(wystrzel). - Czas fade: 0 (natychmiast).
- Zapisz cue.
Utwórz kolejne cue typu Custom (lub podobne) dla maszyny dymu:
- Urządzenie: maszyna dymu.
- Protokół: OSC (lub HTTP).
- Adres:
/fx/smoke. - Wartość:
1(włącz dym). - Czas fade: 0.
- Zapisz cue.
Teraz ustawiamy wyzwalacz dla cue dymu:
- Otwórz edytor cue dymu.
- Zakładka „Wyzwalacz” → wybierz „Po upływie czasu”.
- Ustaw „Opóźnienie po poprzednim cue” na
1.5sekundy. - (Alternatywnie, jeśli chcemy opóźnienie od cue konfetti niezależnie od kolejności, możemy wybrać „Po zakończeniu innego cue” i wskazać cue konfetti jako źródło.)
Zapisz cue dymu.
Efekt: Gdy uruchomimy cue konfetti (ręcznie lub automatycznie), po jego zakończeniu Arthoff odczeka 1,5 sekundy i automatycznie uruchomi cue dymu – maszyna dymu włączy się w odpowiednim momencie.
Przykład 5: Automatyczne przejście do następnego sekcji po upływie czasu (Prezentacja korporacyjna)
Scena: Mamy prezentację składającą się z slajdów (cue typu Comment lub własne slajdy poprzez łącze URL). Chcemy, aby każdy slajd był wyświetlany dokładnie przez 20 sekund, a następnie automatycznie przechodzono do następnego.
Kroki:
Utwórz cue typu Comment (lub Custom otwierające stronę HTML) dla pierwszego slajdu:
- Treść: „Slajd 1 – Wstęp”.
- (Opcjonalnie dodaj link do zewnętrznej prezentacji poprzez cue typu Custom z protocolem HTTP GET do serwera hostingowego.)
Otwórz zakładkę „Wyzwalacz” tego cue.
Wybierz typ „Po upływie czasu”.
Ustaw „Opóźnienie po poprzednim cue” na 20.0 sekundy.
Zapisz cue.
Utwórz następny cue slajdu 2 – jego wyzwalacz również ustaw na „Po upływie czasu” 20 sekund.
Powtórz dla wszystkich slajdów.
Efekt: Gdy uruchomimy pierwszy slajd (ręcznie poprzez spację lub automatycznie po rozpoczęciu prezentacji), Arthoff pokaże go przez dokładnie 20 sekund, a następnie automatycznie przejdzie do następnego slajdu – bez potrzeby interwencji prezentera co 20 sekund.
Zaawansowane techniki
Łączenie wielu wyzwalaczy (AND/OR)
Obecnie Arthoff obsługuje tylko jeden typ wyzwalacza na cue. Jeśli potrzebujesz bardziej złożonej logiki (np. uruchomienie cue tylko gdy zostanie naciśnięty przycisk MIDI AND minęło 2 sekundy od poprzedniego cue), możesz:
- Utworzyć pomocnicze cue typu Timer lub Comment, które sami pełnią rolę bufora czasowego, a następnie użyć ich jako wyzwalacza dla właściwego cue.
- Lub wykorzystać zewnętrzny system (np. Node-RED, Max/MSP) do łączenia sygnałów i wysyłania jednolitego sygnału OSC/HTTP do Arthoff.
Wyzwalacze zwrotne (cue uruchamia inne cue)
Niektóre sytuacje wymagają, aby po uruchomieniu jednego cue równocześnie uruchomić kilka innych (np. włączyć światło, dźwięk i maszynę efekte jedną akcją). W Arthoff możesz to osiągnąć na dwa sposoby:
Cue złożone (grupowe)
nie istnieje bezpośrednio, ale możesz stworzyć cue typu Custom które wysyła wiele komend (np. poprzez jedno żądanie HTTP z wieloma parametrami lub sekwencję komunikatów OSC) do różnych urządzeń.
Szybkie przejście ręczne
operator naciska spację raz, ale masz kilka cue ustawionych jako „Automatycznie po poprzednim cue” jedna po drugiej – wówczas jedno naciśnięcie spacji uruchomi pierwsze cue, a następne uruchomi się automatycznie po zakończeniu poprzedniego (jeśli ich czasy fade są krótkie lub ustawione na 0).
Testowanie wyzwalaczy bez urządzeń (tryb testu)
Przed wydarzeniem warto przetestować, czy wyzwalacze działają zgodnie z oczekiwaniami:
W trybie presentera włącz opcję „Tryb testu” (ikona probówki w prawym górnym rogu).
Podczas naciskania spacji lub wykonywania jumpu Arthoff nie wyśle rzeczywistych poleceń do urządzeń, ale wypisze w konsoli dewelerskiej (F12 → Console) co miałoby zostać wysłane oraz jakie wyzwalacze zostały spełnione.
Dla wyzwalaczy MIDI/OSC możesz symulować przychodzące sygnały za pomocą narzędzi takich jak nc (netcat) dla OSC lub vkeybd/midicomp dla MIDI, aby zobaczyć, czy Arthoff je przechwytuje i uruchamia odpowiednie cue.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy mogę mieć różne wyzwalacze dla tego samego cue w zależności od trybu (np. podczas próby ręczne, podczas wydarzenia automatyczne)?
Arthoff nie pozwala na dynamiczną zmianę typu wyzwalacza w zależności od kontekstu. Możesz jednak stworzyć dwie wersje tego samego cue (np. cue A ręczne, cue A automatyczne) i wybierać odpowiednią wersję w zależności od sytuacji (np. przez duplikowanie cue i aktywowanie tylko jednej wersji na czas prób vs wydarzenia). Alternatywnie, możesz użyć zewnętrznego kontrolera, który wysyła sygnał tylko podczas wydarzenia (np. przełącznik fizyczny zmieniający tryb MIDI/OSC na aktywny).
Co się stanie, jeśli dwa wyzwalacze zostaną spełnione jednocześnie (np. naciśnięcie spacji i przyjście sygnału MIDI w tym samym momencie)?
Jeśli cue ma ustawiony tylko jeden typ wyzwalacza, zostanie uruchomione po spełnieniu tego typu. Jeśli oba typy są jednocześnie możliwe (np. cue ma wyzwalacz „Ręczny” i jednocześnie otrzymał sygnał MIDI, ale wyzwalacz jest ustawiony na „Ręczny”), to tylko wybrany typ wyzwalacza będzie brany pod uwagę – pozostały sygnał zostanie zignorowany (chyba że zmienisz typ wyzwalacza). Dlatego ważne jest, aby świadomie wybierać typ wyzwalacza zgodnie z zamierzoną logiką.
Czy wyzwalacz czasowy opiera się na czasie zegara systemowego czy na czasie od rozpoczęcia wydarzenia?
Wyzwalacz typu „Po upływie czasu” mierzy czas od momentu zakończenia poprzedniego cue (lub od momentu uruchomienia poprzedniego cue, jeśli poprzednie cue ma tryb „Automatycznie” i praktycznie nie ma czasu trwania). Nie jest to zegar absolutny od początku wydarzenia – aby uruchomić coś o stałej godzinie dnia, lepiej jest wykorzystać zewnętrzny harmonogram lub wyzwalacz zegarowy (np. urządzenie wysyłające sygnał OSC o określonej godzinie) i użyć wyzwalacza „Po sygnale OSC”.
Jak mogę zsynchronizować wiele urządzeń tak, aby rozpoczęły działanie dokładnie w tym samym momencie (np. wszystkie reflektory zmieniają kolor oraz wszystkie maszyny dymu włączają się równocześnie)?
Najlepszym rozwiązaniem jest stworzenie jednego cue typu Custom (lub kilku cue ustawionych na ten sam wyzwalacz) które wysyła jednocześnie wszystkie potrzebne komendy. Przykład:
- Jepun cue typu Custom z protokółem HTTP, które wysyła POST do wielu endpointów (jeśli serwer pośredni obsługuje rozsyłanie).
- Lub użyć protokołu OSC z pakietem zawierającym wiele adresów i wartości ( niektóre implementacje OSC pozwalają na wysłanie bundle – wielu komunikatów w jednej paczce). Alternatywnie, możesz ustawić wszystkie tecue na ten sam wyzwalacz (np. „Automatycznie po poprzednim cue” lub ręczne spację) i upewnić się, że ich czasy fade są ustawione na 0 (lub bardzo małe), aby rozpoczęły się praktycznie jednocześnie.
Zarządzanie urządzeniami
Podłączaj urządzenia sceniczne do projektu Arthoff, testuj połączenia, steruj nimi z cue oraz korzystaj z grup, presetów i trybu dry run.
Rozwiązywanie problemów z urządzeniami i łącznością
Diagnozuj najczęstsze problemy z urządzeniami, protokołami i łącznością w Arthoff oraz sprawdzaj konfigurację krok po kroku.